2010/04/08

Apirilaren 8an Agirreren hitzaldia

Joseba Andoni Agirre lendakariaren hitzekin irekitzen du 1937ko Apirilaren 8ko Eguna egunkariak, frontearen aipamenekin batera.
Euzkadiko gobernua osotu zenetik sei hilabetera, lehendakariaren hitzak hartu zuten garratzi gehien egunkarian. Honela zioen:
Sinismena garaitzean, indarra guda-oñetan
Euzkadiko lendakariak dei ein eban irratiz orañarte lez zindo eta itxaropentsu jarraitu dagigun, gure indarrak gudarako batuaz.- Barazar'en paxistak bizi ta gartsu agertu ziran egazkiñak lagunduta.- Gure mutillak joaldiak ixildu ta geratuten jakin eben.- Paxisten egazkiñak erri baketsuak suagatuten jarraitu eben.

2010/04/07

Apirilaren 7an paxistak gogorkiro

1937ko Apirilaren 7an Eguna egunkarian paxisten erasoen berri ematen du. Lehen orrialdean argi uzten du zein gogorra ari den izaten:
EUZKO GUDA-OÑETAN
Paxistak gogorkiro joten jarraitzen dabe, baña gure gudariak kemenez eusten dautse.
Dima eta Urkiola gañerantz egin ditue paxistak joaldi guztiak.- Guda tramankulu ugari agertu ta erabilli ditue ekiñaldietan, baña gure gudariak euzkotarren sendotasunez, oiñik oin zaindu ditue euren lurrak.- Urkiola'koei lagun egiten joyazan saildi bat ezerestuta laga dabe Elorrio'tik.- Egazkin bi lurrera

2010/04/06

Apirilaren 6an arerioen ahultasuna

1937ko Apirilaren 6ko Eguna Egunkarian faxiten ahultasunak agertzen dira.
EUZKO GUDA-OÑETAN
Arerioak ezin dau eta ez dau gure gudarien indarrik menperatuko.
Itxandiano - Ubidea aldean aintzaz bete dira euzko-gudariak. Atzo Otxandiano ingurutan ikusketak egiten belbillean joyazan lau gudalburu alemaniar atxilotu zitun gudari talde batek.- Gaur, iñoiz baño gogotsu ta biziago gertu ezukotarrak!

2010/04/04

Apirilaren 4an kemena


Apirilaren lauko Eguna egunkarian kemena aipatzen da: gudariek adierazitako kemena etsaiei aurre egiteko.
Honela dio lehen orrialdeak sei zutabetara:
EUZKO GUDA-OÑETAN
Arerioen indarrak ezerestuta laga ditu gure gudarien kemenak.
Otxandiano ingurutan iru aldiz asi zan joten, gure gudarien artean tarteren bat billatuko eben ustez aurrera egiteko, baña kemenez eta zindoki erantzuten dabe gureak eta areriora lurra jota geratu da.- Eriotz ugari egin jakoz.- Beste guda-oñetan ez dau bizitasunik agertzen.

LEKUKOEN KONTAKIZUNA
Julian Astolak egun horretan bertan ikusi zuena kontazen digu bideo honetan.
Arabako Oletan ikusi ta bizitakoa.

2010/04/03

Apirilaren 3an Gorbeian borroka latzak

Apirilaren 3ko Eguna egunkarian, Gorbeiak moroekin izandako borroken berri ematen du egunkariak. Honeka dio:
"Gorbea mendian moruak kanpora jaurtiak izan dira
Ildako ugari laga ditue mendian, bardin zaldi, arma eta su-gaiak.- IOtxandiano aldean bultzi (karro) ta guzti asi ziran joten, baña gure gudariak, adorez beterik eutsi eutsen.- Iru karro zatitu eta eundaka paxista il alde onetan.- Lekeitio aldean gure kañoiak gori-gori"

2010/04/02

Apirilak 2an guda oinetan jo ta ke

1937ko Apirilaren 2ko Eguna egunkarian, Durangon gertatutakoaren kolpea digeritu ezinik zebiltzan: Zergatik erlijioagatik borrokatzen dutela esaten duten horiek, horrenbeste min jende arruntari eta eliza ingurukoei?
Honela hasten da ostiraleko Eguna sei zutabetara:
Euzkadi'ko guda-oñetan jo ta ke
Azpian azalpen testu telegrafikoa:
Faxistak, indar guztiak batuta, era guztietako armak erabilliaz aurrera egin nai izan dabe, baña gure gudarien adore eta kemenaren aurrean geratu bearrean aurkitu dira.- Lekeitio'ko guda-onetan paxistak anka jokuan.- Egazkin bi lurrera jaurti paxistei.
Lehen orrialdeko argazkiak Durangon gertatutakoari eskaintzen dizkiote, datu gehiago emanez, "DURANGO'KO suagaketen ondoren" izenburupean.

2010/04/01

Apirilaren batean Durangoko bonbardaketa


1937ko Apirilaren lehen Egunak Durangoko bonbardaketaren berri ematen zuen, lehen orrialde osoa bertan ikusitakoari eta sentitutako amorruari bide emanez.(Transkripzioa GoogleDoc honetan ikusi daiteke).
Gertatu ziren triskatzak horren handiak izanik, azken orrialdean ere zati on bat hartu zuen, egindako kalteen deskripzioa, eta zaurituta gertatu zirenen zerrenda:
Kalietan, bonbak gitixi ba'lira lez, gure egazkiñak, osakuntzak egiten, Bilbaon gaizotegian, ilak (iluntzean 79 izren, zaurituak eundaka)
Bukaeran zauritutako zenbaiten izen abizenak agertzen dira, irudian ikusi daitekeenez.